Griet.
Laat dat.
Griet? - Vader.
Weet je het nog?
Je hebt het me zien schilderen.
Ik heb nooit gedacht dat het zover met ons gezin zou komen.
Voedsel kan gekke dingen met je maag doen.
Blijf weg van hun Katholieke gebeden.
Of als je bij ze moet zijn als ze bidden...
stop je oren dan dicht.
Geef het. - Ik heb ook die van Cornelia.
Geef terug. - Hou er mee op.
Jij hebt het niet gekregen, maar ik.
Ken jij het huis van Meester Vermeer?
Zeg Tanneke dat de nieuwe dienstmeid hier is.
Jij hebt je tijd genomen. Verdwaald of zo?
De vrouw des huizes is deze ochtend weg.
Ik moet je de weg wijzen.
Water voor op tafel.
Voor het wassen gebruik je water uit het kanaal.
Aan deze kant van het dorp is het schoon genoeg.
Soda... wasketel, warm water...
zand en zeep.
Ik de keuken moet je helpen bedienen en opruimen,
vis en vlees kopen...
als de vrouw des huizes het niet wil doen.
Je eet samen met mij en de kinderen.
Daar slaap je.
Schuur de potten en pannen.
Meneer en mevrouw slapen hier en ontvangen hier ook gezelschap.
Je raakt eraan gewend.
Jij moet hier schoonmaken.
Nu niet.
Hij is aan het schilderen.
Goede morgen, mevrouw.
Praat niet totdat je aangesproken wordt.
Tanneke heeft je laten zien wat je moet doen? De was en zo?
Ja, mevrouw.
Je bent slechts op proef. Er staat niets vast.
Ik...
mijn man...
Ga naar binnen.
Niets verplaatsen.
Laat alles zoals het is.
Open de luiken, je kan niet werken in het donker.
Je zult de eerste niet zijn die haar manieren vergeet in de buurt van zijn schilderijen.
Zeg eens meisje...
denk je dat het klaar is?
Drie maanden.
Ongetwijfeld nog eens drie voordat hij tevreden is.
Nou, vooruit meisje.
Je wordt niet betaald om de hele dag te staan gapen.
Goed je te zien.
Alles goed? - Ja.
Kunnen we gaan? - Hier is hij.
Paul.
Dit is Griet, de nieuwe dienstmeid.
Zij haalt het vlees nu.
Dus, Griet...
waar hou jij van?
Niets is te goed voor deze familie?
Een ossentong en een dozijn karbonaadjes.
Pieter...
karbonaadjes...
Moet het opgeschreven worden?
Alsjeblieft.
Dit vlees is niet vers.
De vrouw des huizes zal het niet willen.
Pieter.
Neem het pakketje van de wagen.
Dat is beter.
Tot een volgende keer, Griet.
Ja.
Nee.
Ik neem dat...
Uit de weg.
Wat is er? - Bankroet.
Zij woonden hiernaast zolang ik me kan herinneren.
Wat een schande.
Ze hebben alles verloren.
Pas op voor de vrouw des huizes.
Ze haat geld problemen.
Reken maar dat ze hatelijk gaat worden.
De laatste keer dat je zei dat het klaar was, heb je het nog zes maanden gehouden.
Het zal spoedig klaar zijn.
O ja, spoedig. Wanneer is spoedig?
Volgende maand, volgend jaar?
Het maakt jou niet uit,
als je kinderen verhongeren en je vrouw in vodden loopt.
Als jij hier op je penseel aan het zuigen bent...
Je doet belachelijk. Ik ga weg.
Nee, Jan, waag het niet.
Het was een jaar zo erg, dat ze wat van hun juwelen moesten verkopen.
Je kan je voorstellen hoe zij dat vond.
Ze gooide het halve servies stuk...
en bedierf een van zijn schilderijen.
Hij kan er ook wat van.
Sindsdien is ze niet meer in zijn atelier geweest.
Daar ben je. Haal wat water.
Heilige Maria, Moeder van God,
bid voor onze zonden op het uur van onze dood.
Zes kinderen. Waarom moet ze zo'n spektakel maken?
Ga gewoon door met je werk.
Pers.
Ik moet meer lappen hebben.
Meer lappen.
Pers.
Dat is goed.
Oh, Jan, lijkt hij niet precies op jou?
Johannes, dat is het.
Kijk hem eens, hij is je kleine broertje.
Breng dit naar het huis van Pieter van Ruijven.
Naar links.
Maak open, er komt een dame binnen.
Dat is het.
Eindelijk klaar.
Geëerde gast.
Het is het idee van de oude vrouw om het geboortefeest te combineren met het kijken.
Ze is een taaie.
Ik ga niet weg voor wat biertjes en koekjes, vertel haar dat maar.
Het kind en ik verdienen een behoorlijk feest.
Je hebt grote ogen.
Hoe noemen ze je?
Griet. - Griet?
Griet.
Je Heer is een goede schilder, Griet.
De beste in Delft.
Hij heeft mij geschilderd.
Misschien wordt dat mijn grafschrift.
Kijk eens naar die jurk.
Je kan het satijn bijna voelen.
En de schittering van de wijn door het glas.
Kan je jezelf daar al inzien, Griet?
Ze vond het geweldig, weet je?
Kant en satijn stevig tegen de mollige borsten geperst.
De zijde stevig om haar dijen.
De mannen kijkend.
Mensenlief, wat was ze gelukkig.
Ze dacht dat ze iemand was.
Helemaal als een dame gekleed.
Zo onervaren als wat.
Ze had daar pas een paar maanden gewerkt...
voordat meester Van Ruijven haar bracht om geschilderd te worden.
Trok haar die mooie rode jurk aan.
Schonk wijn voor haar in alsof hij een gans bedwong.
Die kleren konden niet lang aanblijven.
Zij droeg zijn buitenechtelijk kind voor het schilderij droog was.
Hij denk dat we niet weten hoe we een geboorte moeten vieren, nietwaar?
Kom op, hou vol.
Kom op nu, kleine van me. Ik heb een lekkere appel voor je.
De prijs was drie gulden, dat weet ik zeker.
Drie gulden... dank je.
Waarom ben je hier?
Een mooie groet, toen ik de vleesbestelling voor je bracht.
Breng het liever verder.
Zelfs geen glimlach voor de moeite?
Niet vandaag.
Kom op.
Ik zal het opschrijven dan. Verschuldigd door Griet...
één glimlach.
En zien ze er niet wonderbaarlijk uit?
Welkom, meester Van Ruijven.
Mevrouw Thins.
Vrienden en buren,
onze geëerde gast, meester Van Ruijven...
we zijn vanavond niet alleen bijeengekomen om
de goede bevalling te vieren,
lovend naar God, van kleine Franciscus,
maar ook om ons te verheugen op nog een geboorte,
een nieuw meesterwerk van de hand van mijn schoonzoon
Johannes Vermeer.
Is dit Indiaas geel?
Gedistilleerd van de urine van heilige koeien
die alleen gevoerd zijn met mango bladeren
Je hebt mijn vrouw geglazuurd in gedroogde pis.
Het was de juiste kleur.
Niet zuinig mee geweest, he?
Ik kan de spanning niet langer verdragen, meester Van Ruijven.
Vertel ons wat je denkt.
Dit is goed.
Kleur en perspectief zijn goed, de illusie... is perfect.
Al deze vaardigheden besteed aan mijn lieve Emilie.
Waarom...
het is bijna alsof ze aan het denken is.
En heb je nagedacht over het onderwerp van je nieuwe opdracht?
We kunnen niet verwachten dat je Emilie opgeeft voor zo'n lange tijd.
Nagedacht? Het is al bijna klaar. Heb ik het je niet verteld?
Een kameraad komende uit Amsterdam.
Heeft gestudeerd onder Rembrandt van Rijn,
hoewel, wie heeft dat niet gedaan?
"Een Vrolijk Gezelschap bij Kaarslicht," kaarslicht als zijn kracht.
Dus, je hebt besloten wat je hierna gaat schilderen, Jan?
Heb je inspiratie gevonden boven in die kamer van je?
Is er nog een beschermheer in Delft met zakken zo diep als de mijne?
Ik heb nog geen onderwerp gevonden.
Ja?
Over het atelier, mevrouw.
Zal ik de ramen schoonmaken?
Je hoeft me over dat soort dingen niets te vragen.
Het is alleen...
het kan het licht veranderen.
Natuurlijk.
Maak ze schoon.
Blijf staan zoals je staat.
Bij het raam.
Laat vallen.
Alleen...
Je kan gaan.
Broeders en zusters...
welkom in het huis van God.
Laten we samen onze harten en stemmen verheffen
om Hem te bedanken en bidden voor een veilige doorgang....
Vader, moeder, dit is Pieter,
onze slagerszoon, de slager van de familie.
Meneer, mevrouw, leuk u te ontmoeten.
Dus, de slager, dat is een goede ruil.
Griet is het moeilijkst van onze klanten om tevreden te stellen.
Ja, dat heeft zij van mij.
Zie je wel, dat was ik vergeten.
We moeten met Willem Jansson praten.
Griet, jij gaat er met Pieter heen.
Goede morgen. - Dus Griet...
waar is die glimlach die je me schuldig bent,
toen ik zo slim was om je op te sporen.
Je had niets beters te doen.
Schokkend. Ze zou beter moeten weten.
Ze zou dat wel moeten op haar leeftijd.
Toen ik je zag met Tanneke dacht ik dat je een klein katholiek meisje was.
Hij is begonnen met een nieuw schilderij.
Er is geen koper.
Hij wil me het niet eens laten zien.
Maar hij werkt weer.
Gewoonlijk duurt het langer bij hem.
Goed.
Heel goed. Hou het recht.
Weet je wat dat is?
Een foto camera.
Kijk in de lens.
Hier. Doe dit om.
Zie je het?
Het spijt me, meneer. - Nee, maak je niet druk om de kamerjas.
Wat zag je?
Ik zag het schilderij.
Maar...
hoe kwam het daar?
Zie je dit?
Dit is "een lens."
Lichtstralen van dat punt gaan hierdoor...
die doos in... zodat we het hier kunnen zien.
Is dat echt?
Het is een plaatje.
Een plaatje gemaakt van licht.
Laat dat doosje zien wat je gaat schilderen?
Het helpt.
Je hebt mij niet gepakt. Ik heb jou gepakt.
Nee, je speelt vals.
Moeten we dit spelen?
Dus...
Stop daarmee. - Kijk Cornelia.
Daar.
Nu ben je er.
Ik heb het. - Ik heb het.
Ja ik kan het.
Nietwaar. - Het is van mij.
Nee. - Ik zal het pakken
Cornelia!
Ik zeg het je niet nog eens.
Meiden, kom binnen.
Waarom? - Kom op. Maak geen ophef.
Het is nu vies.
Het spijt me, meneer.
Blijf.
Witte verf.
Van de kast.
Laat me alsjeblieft je haar zien.
Wat voor kleur is het?
Bruin.
Stijl of krullend?
Geen van beiden.
Lang?
Erg lang? - Nee.
Mijn moeder verwacht me thuis.
Ze weet waar je bent, Griet.
Je kijkt ernaar?
Nou...
Niets heeft de juiste kleur.
Dit is de basis kleur.
Het zorgt voor de sfeer...
schaduw in het licht.
En wanneer het droog is...
glazuur ik het met blauw, maar...
heel dunnetjes, zodat het zwarte zichtbaar blijft.
Kijk, Griet.
Kijk naar de wolken.
Wat voor kleur zijn ze?
Wit?
Nee... geen wit.
Geel.
Blauw... en grijs.
Er zijn kleuren in de wolken.
Nu snap je het.
Denk je aan je slagers jongen?
Kom.
Dit... is robijnrode vernis.
Arabische gom.
Wijnkleurige vloeistof.
Dit zal kopergroen maken.
Malachiet.
Vermiljoen rood.
Dat...
Lijnzaad olie.
Donker zwart.
En je maalt het met een stamper, net zoals dit.
Probeer maar.
Draai vanuit de schouder.
Het gaat zo.
Griet!
Het kind heeft zijn voeding nodig.
Mijn moeder zal niet tevreden zijn tot een van hen sterft aan haar kwaadaardigheid.
Kom op.
Je hebt nodig...
Op de rekening van de meester.
Griet. - Meneer?
Ik wil ook dat je iets voor mij haalt.
Ik wil wat kleuren.
Mijn vrouw hoeft het niet te weten.
Dit is te dun.
Heb je de lapis kunnen krijgen?
Je kan de kleuren mengen.
De kleuren mengen?
Meneer, ik heb geen tijd.
Maak tijd.
Verpleegster!
Verpleegster. - Ik kom er aan.
Verpleegster! Kom op! Snel.
Hoe lang moet de verpleegster nog bij ons zijn, mevrouw?
Ik weet het niet.
Een maand of zo.
Nee, Cornelia, niet mijn parels.
Een maand of meer.
Waarom?
Wat maakt jou dat uit?
Zij eet ons kaal om te beginnen.
Zij moet voor de baby eten.
Wat ik wil zeggen is, ik kan niet twee keer zoveel koken en bijna niet slapen.
Zeg haar dan dat ze stil moet zijn.
Als ik terug naar de kelder kan.
Dat gaat niet.
Griet heeft jou plaats.
Waarom leggen we Tanneke niet terug?
Leg een matras op zolder voor Griet.
Tanneke kan vast slapen...
en Griet kan het atelier schoonmaken voor ze 's ochtends beneden komt.
Mijn juwelen.
Je hebt altijd mijn juwelen daar om te schilderen.
Zij...
Je bergt het 's nachts op,
maak het weer opens 's ochtends.
Daar. Ben je tevreden, Tanneke?
Ja, mevrouw.
Ik heb het. ik win weer.
Nee, we staan gelijk.
Ik sta voor. - Nee dat sta je niet.
Het is niet nodig om morgen naar de vismarkt te gaan.
Mevrouw wil eieren.
Nee.
Ze kan de geur niet uitstaan wanneer ze met het kind is.
Zo snel?
Alsof er geen monden genoeg waren om te voeden.
Maar ja...
Wat kan je er aan doen?
Mannen.
Prachtig.
Nee, Jan.
Waarom heb je de stoel verplaatst?
Het leek alsof zij opgesloten zat.
Griet!
Ben je daarboven?
Een van mijn geel bruin gestreepte kammen zijn weg.
Ze is niets dan last.
Meester, ik heb het niet gedaan.
Help mij.
Alsjeblieft. Laat me eens kijken voor je.
Papa?
Vader? - Doet niet!
Laat het gaan. Ik zal het vinden. Alsjeblieft, meneer.
Wat is er aan de hand? Wat ben je aan het doen?
Stop daarmee!
In hemelsnaam,
je maakt de kinderen bang.
Wat ben je aan het doen?
Cornelia.
Ze is vals.
Altijd aan het rondsnuffelen. Ze ontloopt altijd haar werk.
Tanneke heeft erover geklaagd.
Sluipt de hele dag boven.
Mijn dochter heeft gelijk, er is veel te veel rondgesnuffeld.
Ik nam haar alleen aan uit liefdadigheid.
Alsof ik dacht dat zij... - Met nog een kind opkomst
kunnen we alle extra hulp gebruiken.
Pas al jullie werk aan
en wees niet nalatig of het zal niet goed aflopen met jullie.
Ik zal meester Van Ruijven uitnodigen.
Johannes moet een nieuwe opdracht hebben.
Ga terug aan het werk.
Al deze meiden.
De jongens zullen hier spoedig rondhangen.
Ik zal je vertellen, als ik een paar jaar jonger zou zijn...
Een kenner in alles, Meester Van Ruijven.
Maar je moet trouw zijn aan een vrouw boven alle anderen
Kunst.
Jouw naam zal zeker geroemd worden als een van de grote beschermheren.
Met je voortreffelijke smaak,
je subtiele begrip van allegorie en zinspeling...
Nee, nee, stop, stop. Mijn God, vrouw, jij kan zure melk verkopen aan koeien.
Wat wil je?
Een groeps schilderij.
Jezelf en Emilie.
Je mooie dochter ook.
Of...
een feestvierend gezelschap.
Wijn...
een goede maaltijd op tafel.
Je vrienden rondom. Muziek.
En dansen. - Dat is beter. Beter, beter.
Ik neem je aanbod aan.
Het schilderij, verschillende mensen.
Een vrolijke bijeenkomst, maar geen familie portret.
En als ik vervelende uren zittend moet doorbrengen
wil ik iets waar ik me ogen op kan laten rusten.
Ik denk dat zij op het schilderij hoort.
Een kroeg tafereel. Het zal eens wat anders voor je zijn.
Griet kan komen en me bedienen.
Kijk naar haar, man.
Hoe moeilijk is het om een mooie meid te schilderen?
Mag ik haar hebben?
Griet, er wordt over je gepraat.
Ik heb niets gedaan.
De kok van Van Ruijven zegt dat je met haar meester zult geschilderd worden.
Je zal gehoord hebben dat hij en de werkster hiervoor geschilderd zijn?
Je moet die roddels niet geloven. - Dat doe ik niet.
Ik zal tegen Pieter zeggen dat je naar hem hebt gevraagd.
Lever?
Griet.
Je hebt het gehoord?
Ik heb het gehoord.
Geen rook zonder vuur, zeggen ze.
Is dat wat je denk? - Nee.
Je bent slechts een dienstmeid, wat kan je doen?
Ik moet terug gaan. - Loop niet weg. Luister naar me.
Onthoud wie je bent.
Raak niet verstrikt in zijn wereldje.
Ik ben slechts een dienstmeid,
maar ik zou nooit toegeven aan meester Van Ruijven.
Ik had het niet over Van Ruijven.
He meid, Griet.
Kom hier.
Wat was je aan het doen vandaag? Ik heb je gemist.
Wij beiden.
Ik hoor dat je erg behulpzaam bent geweest voor je meester, mooie Griet.
Al dat malen en roeren, he?
Meester en dienstmeid.
Dat liedje kennen we allemaal.
En jullie kunnen samen oefenen nu we onze afspraak gemaakt hebben. Jan?
Je vergeet het niet, toch?
Mooi.
Wat moet ik...? - Nee.
Nee. Ik ben... ben al begonnen met een groeps schilderij.
Je gaat niet bij meester Van Ruijven zitten, dat is afgesproken.
Dank je, meneer.
Ik ga je alleen schilderen.
Mijn dochter moet in haar conditie niets over dit andere schilderij horen.
Het komt te hangen in zijn privé-vertrek.
Hij is geen idioot, bedenk je dat wel.
En hij is niet voor een gat te vangen, dus denk niet wat anders.
Je bent een vlieg in zijn web.
Dat zijn we allemaal.
Je moet toegeven, mijn vriend, Franse zwaarden zijn het best.
Morgen ochtend.
Ik kan niet, ik moet werken.
Vindt maar een manier.
De voorkant van je kap, vouw het terug.
Neem je kap af.
Nee, meneer.
Ik kan het niet.
Kan het niet?
Ik wil het niet.
Ik moet je gezicht zien.
De kap verbergt te veel.
Er is wat kleding in de voorraadkamer.
Weet je, ik heb het idee om op een dag naar boven te gaan en hem dan te verrassen
tijdens het werk.
Maar je zei zelf al dat het erg saai is.
Niet met Emilie,
wanneer hij alleen is met een jonge schoonheid.
Is het je ooit opgevallen dat hij zich nooit druk maakt om oudere vrouwen?
Alleen degene die jong en knap zijn.
Op hen zelf.
Je zal moeten wachten dan.
Hij maakt maar een schilderij tegelijk.
Is dat zo?
Jan?
Mijn ketting.
Ben je nog niet klaar?
Ik ben ik mijn atelier tot het eten.
Doe je mond open.
Meneer?
Doe je mond open.
Minder.
Lik nu je lippen.
Nog een keer.
Ik heb je, ik heb je, ik heb je!
Draag deze.
Mooi.
Kijk, Griet.
Een lichtstraal in de schaduw van de nek die het oog leid.
Jan.
Meneer.
Vraag dit niet van mij. - Het is nodig.
De compositie, het is niet in evenwicht.
Ik heb je zien schilderen met niemand hier.
Je wilt dat ik me inbeeld hoe een oorbel zal staan?
Ik heb geen gaatjes in mijn oren.
Ze zal er achter komen.
Dit moet, Griet.
Kijk zelf maar.
Je keek in mij.
Ik heb je!
Sta stil. Ik wil naar je kijken.
Nu, meid...
vertel me hoe je daar terecht bent gekomen.
Heeft hij zijn compositie gevonden?
Beweeg je hem ergens toe? Inspireer je hem?
Vertel me, heeft de meester zijn kwast de geheimen van je hart geopend?
Zo rijp als een pruim, nog steeds ongeplukt.
Waar is hij mee bezig?
Hij heeft een afspraak met mij gemaakt. Hij schildert jou voor mijn genoegen.
Nee! - Ik heb lang genoeg gewacht.
Wat een enorme idioot is hij.
Niet vechten.
Nee! Nee!
Griet?
Geen woord.
Je raakt je plek kwijt.
Hij zal je niet meer aankijken
Griet!
Daar ben je, mijn liefste.
De dienstmeid hield me aan de praat met wat...
onzin praat.
Nou, meid?
Wat moet er gebeuren?
Meester Van Ruijven wil zijn schilderijen...
en hij zal geen vertraging meer dulden.
Als hij Van Ruijven met dit dwarsboomt...
zal hij hem te pakken nemen.
Dan wat?
Mijn dochter is voor de rest van de dag weg.
Doe het nu.
Jij doet het.
Kijk naar me.
Draai je hoofd om, niet je schouders.
Kijk naar me.
Daar, dat is het.
Ik zie je later wel weer.
Ga niet zo haastig weg, Griet, alsjeblieft.
Verlaat het huis.
Ga mee met mij en Paul naar de vleesmarkt.
Ik moet terug gaan. - Ik zal je spullen wel brengen,
ik zal iemand sturen.
Nee.
Ons eigen leven, Griet... Aan niemand verantwoording afleggen.
Trouw me met.
Mij uitlachen in mijn eigen huis.
Ik zal het zelf zien. Niemand zal me stoppen.
Er is niets te zien. Je maakt jezelf belachelijk.
Rustig aan, mijn liefste.
Ik doe niet rustig!
ben ik een kind?!
Spreekt niemand de waarheid tegen me in mijn eigen huis?
Alle heiligen nog aan toe, als je eens stopt met schreeuwen, kan ik het uitleggen.
Meer leugens?!
Ik wil geen leugens meer van je horen, moeder.
Ik heb het recht om dat te weten.
Dus.
Geen verstoppertje meer.
Hier ben ik.
Ik wil dat schilderij zien.
Er is geen reden voor.
Geen reden?!
Ben ik te dom om naar een schilderij te kijken?
Zij kan niet lezen! Weet je dat?
Ga zitten. Je zal jezelf uitputten.
Waarom kan ik het niet zien?
Het is gewoon een opdracht. Klaar over een paar dagen. Je hoeft het niet eens te zien.
Het zijn maar schilderijen.
Plaatjes, voor het geld. Ze betekenen niets.
Is het waar dat zij mijn parels droeg?
Hoe kon je?
Laat me dat schilderij zien.
Je maakt jezelf ziek.
Je laat het me zien.
Het is obsceen.
Waarom wil je me niet schilderen?
Omdat je het niet begrijpt!
En zij begrijpt het wel?
Nee! Ga weg hier!
Ga mijn huis uit!
Dan ben ik naar de juiste plek gekomen.
Tanneke?
Dit is voor jou.